Lectio XXXI - – Liber I Samuelis, 4
L’arche d'alliance est capturée.
Lectio XXXI – Liber I Samuelis, 4
- Et factum est in diebus illis, convenerunt Philisthim in pugnam; et egressus est Israel obviam Philisthim in proelium et castrametatus est iuxta Abenezer. Porro Philisthim venerunt in Aphec
- et instruxerunt aciem contra Israel. Crescente autem certamine, terga vertit Israel Philisthaeis; et caesi sunt in illo certamine passim per agros quasi quattuor milia virorum.
- Et reversus est populus ad castra, dixeruntque maiores natu de Israel: “Quare percussit nos Dominus hodie coram Philisthim? Afferamus ad nos de Silo arcam foederis Domini, et veniat in medium nostri, ut salvet nos de manu inimicorum nostrorum”.
- Misit ergo populus in Silo, et tulerunt inde arcam foederis Domini exercituum sedentis super cherubim; erantque duo filii Heli (1) cum arca foederis Dei, Ophni et Phinees.
- Cumque ille venisset, Heli sedebat super sellam iuxta portam aspectans viam; erat enim cor eius pavens pro arca Dei. Vir autem ille, postquam ingressus est, nuntiavit urbi; et ululavit omnis civitas.
- Et audivit Heli sonitum clamoris dixitque: “Quis est hic sonitus tumultus huius?”. At ille festinavit et venit et nuntiavit Heli.
- Heli autem erat nonaginta et octo annorum, et oculi eius caligaverant, et videre non poterat.
- Et dixit ad Heli: “Ego sum qui veni de proelio et ego qui de acie fugi hodie”. Cui ille ait: “Quid actum est, fili mi?”.
- Respondens autem, qui nuntiabat: “Fugit, inquit, Israel coram Philisthim, et ruina magna facta est in populo; insuper et duo filii tui mortui sunt, Ophni et Phinees, et arca Dei capta est”.
- Cumque ille nominasset arcam Dei, cecidit de sella retrorsum iuxta ostium et, fractis cervicibus, mortuus est; senex enim erat vir et gravis. Et ipse iudicavit Israel quadraginta annis.
- Nurus autem eius, uxor Phinees, praegnans erat vicinaque partui. Et, audito nuntio quod capta esset arca Dei et mortuus socer suus et vir suus, incurvavit se et peperit; irruerant enim in eam dolores subiti.
- In ipso autem momento mortis eius dixerunt ei, quae stabant circa eam: “Ne timeas, quia filium peperisti”. Quae non respondit eis neque animadvertit.
- Et vocavit puerum Ichabod dicens: “Translata est gloria de Israel!”, quia capta est arca Dei et pro socero suo et pro viro suo.
- Et ait: “Translata est gloria ab Israel, eo quod capta est arca Dei!”.
Vocabula difficiliora
passim, adv. — de tous côtés, çà et là
cherubim, -im (indecl.), m. pl. hébr. — chérubins
persono, -are, verbe — retentir, résonner
quaenam, pron. interrogatif — quelle donc ?
nudiustertius, adv. — avant-hier
sublimis, -e, adj. — sublime, élevé, céleste
plaga, -ae, f. — coup, fléau, plaie
conforto, -are, verbe — fortifier, encourager
sum, esse, verbe — soyez
tabernaculum, -i, n. — tente, demeure, habitation
scindo, -ere, verbe — déchirer
vestis, -is, f. — vêtement, habit
paveo, -ere, verbe — avoir peur, être inquiet
sonitus, -us, m. — bruit, vacarme
caligo, -are, verbe intrans. — s’obscurcir, devenir trouble
insuper, adv. — de plus, en outre
retrorsum, adv. — en arrière, à la renverse
cervix, -icis, f. — nuque, cou (pl. ici : *les vertèbres cervicales*)
irruo, -ere, verbe — se précipiter sur, fondre sur
transfero, -ferre, verbe irrég. — transporter, enlever, retirer
Notae
(1) Heli
Héli est prêtre et juge en Israël à Silo.
(2) Hi dii
Le pluriel dii et l’accord du verbe au pluriel s’écartent de l’usage classique d’Elohim au singulier. Thomas Römer du Collège de France considère que cette partie de Samuel est très ancienne et indépendante du reste du livre. Le pluriel dii percusserunt pourrait-il refléter une ancienne tradition polythéiste ?
(3) Mortui sunt, Ophni et Phinees
Ophni et Phinees, sont aussi prêtres mais décrits comme impies. Leur conduite provoque un oracle de condamnation (1 Reg 2,12–36 ; 3,11–14).